İsrail ve ABD'deki Seçimler Barışı Getirir mi?

Kasım 2026 itibarıyla Orta Doğu, tarihinin en kritik kırılma noktalarından birini yaşıyor. ABD'de gerçekleşen seçimlerin yankıları, İsrail iç siyasetinde bir domino etkisi yaratarak Başbakan Binyamin Netanyahu'nun koltuğunu ciddi şekilde sarsmış durumda. İsrailli siyasiler, seçim sonuçlarının ardından Netanyahu'nun artık başbakan olarak kalamayacağını açıkça ifade ederken, bölgedeki jeopolitik gerilimler yeni bir evreye giriyor. Özellikle İran ile olan bölgesel rekabetin ABD seçim sonuçları üzerindeki etkisi, Washington-Tel Aviv hattındaki stratejik ittifakın sorgulanmasına neden oluyor.

İsrail kamuoyunda ve siyasi koridorlarda yaşanan 'ABD paniği', sadece bir hükümet değişikliği beklentisi değil, aynı zamanda on yıllardır süregelen güvenlik doktrininin iflası olarak okunuyor. 'İran savaşı Trump'a kaybettirdi' söylemi, İsrail'in dış politikasının ABD iç siyasetini doğrudan etkilediği ve bu durumun İsrail'e olan desteği erittiği gerçeğini gün yüzüne çıkarıyor. Bölgedeki askeri hareketliliğin durma noktasına gelmesi ve ABD'nin İsrail'deki askeri uçak tahliyesini durdurması, Washington'un Tel Aviv üzerindeki baskısını artırdığının en somut kanıtı olarak görülüyor.

Bu süreç, sadece bir liderin düşüşü değil, aynı zamanda İsrail'in aşırı sağcı kanadının (Ben-Gvir ve Smotrich gibi isimlerin) ABD yönetimiyle yaşadığı derin çatışmanın bir sonucudur. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in bu isimlere yönelik sert tepkileri, iki ülke arasındaki ideolojik uçurumun derinleştiğini gösteriyor. İsrailli bakanların ABD'yi İran mutabakatı üzerinden tehdit etmesi, ittifakın temellerinin ne kadar zayıfladığını kanıtlıyor.

Gelişmenin Arka Planı

İsrail-ABD ilişkilerindeki bu gerilim, 2026 yılı boyunca adım adım inşa edildi. Haziran ayında JD Vance'in İsrailli bakanlara yönelik çıkışı, aslında buzdağının görünen yüzüydü. İsrailli yerleşimcilerin şiddet olaylarının ABD-İsrail ittifakını sarsıp sarsmayacağı tartışmaları, yılın ortasından itibaren Washington'un İsrail'e yönelik 'güvenlik riski' uyarılarıyla somut bir zemine oturdu. Şubat ayında ABD'nin kendi personeline yaptığı güvenlik uyarıları, sahadaki istikrarsızlığın bir habercisiydi.

Tarihsel olarak ABD, İsrail'in en büyük stratejik ortağı olsa da, son dönemdeki gelişmeler bu ilişkinin 'koşulsuz destek' döneminden 'stratejik denge' dönemine evrildiğini gösteriyor. İsrail'deki çocuk istismarı skandalı gibi iç meselelerin ABD'de gözaltılara konu olması, iki ülke arasındaki hukuki ve siyasi iş birliğinin artık daha şeffaf ve denetlenebilir bir yapıya büründüğünü gösteriyor. Bu durum, Netanyahu hükümetinin 'dokunulmazlık' zırhını büyük ölçüde aşındırdı.

Ekim 2026'da Hürriyet'te Nilgün Tekfidan Gümüş'ün kaleme aldığı 'Geri Sayım' vurgusu, aslında sahadaki tüm aktörlerin beklediği kaçınılmaz sonu özetliyordu. İsrail'in İran ile olan gerilimi, ABD'nin küresel stratejileriyle çakıştığında, Washington'un tercihini kendi ulusal çıkarlarından yana kullanacağı artık bir sır değil. Netanyahu'nun İran kartını kullanarak ABD seçimlerini etkileme çabası, bizzat ABD siyasi mekanizması tarafından bir 'başarısızlık' olarak etiketlendi.

Uzman ve Sektör Değerlendirmeleri

Jeopolitik analistler, mevcut durumu 'stratejik bir ayrışma' olarak tanımlıyor. Uzmanlara göre, İsrail'in mevcut hükümet yapısı, ABD'nin yeni dönemdeki 'istikrar ve diplomasi' odaklı dış politikasıyla uyumlu değil. İşte öne çıkan temel tespitler:

• İsrail'in aşırı sağcı bakanlarının ABD yönetimiyle girdiği çatışma, İsrail'in askeri ve ekonomik yardımlarını riske atıyor.
• ABD'nin İran ile olan mutabakatı, İsrail'in bölgedeki 'tek başına hareket etme' doktrinini imkansız kılıyor.
• Netanyahu'nun siyasi ömrünün, ABD'nin İsrail'e yönelik 'güvenlik riski' algısını ne kadar yönetebileceğine bağlı olduğu belirtiliyor.

Ekonomi ve dış politika uzmanları, İsrail'in artık 'ABD'nin Orta Doğu'daki jandarması' rolünden uzaklaştığını savunuyor. Bu durum, İsrail'in kendi iç güvenliğini sağlamak için daha fazla bedel ödemesi gerektiği anlamına geliyor. Uzmanlar, Netanyahu'nun görevden ayrılmasının, İsrail'in dış politikasında bir 'reset' (sıfırlama) anlamına gelebileceğini, ancak bunun bölgeye barış getirmekten ziyade, daha kontrollü bir gerilimi beraberinde getireceğini öngörüyor.

Ekonomik ve Sosyal Yansımalar

Siyasi belirsizlik, İsrail ekonomisi üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor. Yatırımcı güveninin sarsılması ve ABD ile yaşanan gerilimlerin yarattığı 'güvenlik riski' algısı, İsrail piyasalarında sermaye çıkışlarını hızlandırabilir. Özellikle savunma sanayii ve teknoloji sektörleri, ABD ile olan entegrasyonun zayıflamasından doğrudan etkilenme riski taşıyor.

Sosyal açıdan ise İsrail halkı, Netanyahu'nun 'güvenlik' vaadinin artık ABD tarafından desteklenmediğini görmenin şokunu yaşıyor. Sokaklardaki protestoların şiddeti ve hükümete olan güvenin azalması, İsrail'in iç barışını tehdit eden en büyük unsur haline geldi. ABD'nin personeline yönelik güvenlik uyarıları, İsrail'in artık 'güvenli bir liman' olarak görülmediğinin en somut göstergesi.

Bölgesel bazda ise bu durum, İran ve diğer bölge ülkeleri için bir fırsat penceresi açıyor. İsrail'in ABD desteğini kaybetme korkusu, Tel Aviv'in diplomatik masada daha esnek davranmasına neden olabilir. Ancak bu esneklik, İsrail'in iç siyasetindeki radikal gruplar tarafından bir 'ihanet' olarak nitelendirilebilir, bu da iç çatışma riskini artırıyor.

Gelecek Projeksiyonları ve Beklentiler

Önümüzdeki dönemde, İsrail'de erken seçimlerin kaçınılmaz olduğu görülüyor. Netanyahu'nun siyasi manevra alanı daralırken, ABD'nin yeni yönetimiyle uyumlu çalışabilecek yeni bir liderlik arayışı hızlanacak. İsrail'in, ABD'nin İran ile vardığı mutabakatı kabullenmekten başka çaresi kalmayabilir.

Risk senaryoları arasında, İsrail'in bu sıkışmışlık hissiyle daha agresif askeri adımlar atması yer alıyor. Ancak ABD'nin askeri uçak tahliyesini durdurması gibi somut adımlar, İsrail'in 'tek başına savaşma' kapasitesinin sınırlı olduğunu gösteriyor. Sonuç olarak, Orta Doğu'da barış, Netanyahu'nun gidişiyle değil, bölge ülkelerinin yeni bir 'güç dengesi' kurmasıyla mümkün olacak.